Samsun’da yaklaşık bir yıldır dillendirilen “Yeni OSB’ye Çinli otomotiv devi CHERY fabrika kuracak” söylemleri bir kez daha gündemde.
Gelemen sahilinde kurulması planlanan Yeni Organize Sanayi Bölgesi’nde (OSB), CHERY için 1 milyon 500 bin metrekarelik alanın tahsis edildiği açıklanmış, bu da kamuoyunda büyük heyecan yaratmıştı.
AK Partili Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan’ın da dillendirdiği yatırım vaadinin ardından, CHP Samsun İl Başkanı Mehmet Özdağ sert bir çıkış yaparak, “Samsun halkını sahte vaatlerle kandırmayın. Bir kez daha aldatmayın! Önce bozduğunuz hukuk ve demokrasi kantarının ayarını düzeltin,” demişti.
Ancak aradan geçen zamana rağmen, fabrikanın kurulacağı belirtilen arsada tek bir kepçenin dahi çalışmaya başlamamış olması dikkatlerden kaçmıyor. Yıl boyunca gerek yerel gerekse ulusal medyada sık sık gündeme getirilen yatırım söylentileri, ekonomik kriz ve istihdam baskısı altındaki vatandaşın tepkisini bastırmaya yönelik bir “hava boşaltma operasyonu” olarak yorumlanıyor.
Nefes Gazetesi yazarlarından Murat Muratoğlu da “Ejderhanın Ayak Sesleri: BYD, Chery!” başlıklı köşe yazısında, Samsun’a yapılacağı açıklanan Chery yatırımında hiçbir somut gelişme yaşanmadığını ifade etti.
Sadece yerel değil, ulusal basının da yakından izlediği bu yatırım sürecine dair bugüne dek resmi makamlardan net bir açıklama yapılmış değil. Samsun kamuoyu, yatırımın akıbetiyle ilgili yetkililerden artık somut ve açık bir bilgi bekliyor.
Ejderhanın ayak sesleri BYD, Chery!
Nefes Gazetesi yazarlarından Murat Muratoğlu’nun “Ejderhanın ayak sesleri BYD, Chery!” başlığıyla kaleme aldığı ve Samsun’a yapılacağı söylenen Chery yatırımını da hatırlattığı yazısının tamamı ise şöyle;
Telefonum çaldığında bir AVM’nin güvenlik kapısında üstüm aranıyordu. “Bu uygulama başka hangi medeni ülkede var Allah aşkına?” diye hayıflanırken telefonumu açtım. Net bir soru geldi; “BYD mi, Chery mi?”
Soruyu soran hayatı boyunca direksiyonuna geçmediği araba kalmamış biri.… İki seçenek sundu, ikisi de Çinli… Enteresan tabii…
Doğrusu, araç konusunda ne marka takıntım vardır ne de özel bir seçiciliğim… Chery’i yollarda görüyorum, şık buluyorum ama pek tanımıyorum.
BYD’ye gelince… Hani derler ya, “bir insanı tanımak için onunla yolculuğa çık” Ben de BYD ile çıktım uzun yola… Resmen “Bu kadar da olmaz!” dedirtti. Bu rekabet değil Türk otomotiv piyasasına haksızlık gibi geldi.
Belli ki Çinliler “yüksek teknoloji”yi standart paket haline getirdi. Artık “lüks” diye ayrı bir segment kalmadı. Her şey herkese…
Cep telefonları için şarj edilebilir pil üretmek amacıyla yola çıkıp dünyanın en çok satan elektrikli otomobil üreticisi olmak. Bununla da kalmayıp Tesla ve Toyota gibi dev rakiplerine batarya satmak.
Yelpazeyi elektrikli otobüsler, kamyonlar, forkliftler, trenler, güneş enerjisi sistemleri ve cep telefonu parçalarıyla genişletmek… Bu, eşi benzeri az görülen bir güç gösterisi…
Yılda 4 milyar doları aşan Ar-Ge bütçesiyle her geçen gün daha da güçleneceği aşikar… Bu rekabet gücü, Türkiye’deki diğer markalarla kıyaslandığında ve mevcut satış fiyatlarıyla fabrikalara kilit vurduracak cinsten…
Yerli üreticiyi korumak “ek vergi koy, Çinliyi kov” çözüm değil… Zira burada tüketicinin BYD’yi almasını zorlaştırmak değil, Türkiye’de yerleşik markaları desteklemek gerekir. Desteklemek de işine geldiğinde AKP’nin en iyi bildiği iştir.
BYD, 1 milyar dolarlık bir fabrika için anlaşma imzaladı ama… Kuş yemler gibi 1 milyar dolar nedir Allah aşkına… Bize montajdan fazlası gerek…
Amaç teknoloji transferi ve tedarik zincirini Türkiye’ye çekmek. Esas hikaye “Gel ama bataryanı burada üret, Ar‑Ge’yi burada yap” diyebilmek.
Geçen yıl temmuz, bu yıl temmuz… Hâlâ Manisa’da fabrikanın inşaatı yapılacak arsaya kepçe bile vurulmaması da ayrı bir mesele… Benzer şekilde Chery’nin Samsun’daki yatırımında da görülmüyor bir ilerleme…
Türkiye’deki hukuk ve demokrasi problemleri, ekonomi politikalarının yetersizliği ve aşırı değerli Türk Lirası, Çinlileri bu yatırımdan vazgeçirmez değil mi? Bu yatırımları da kaçırırsak yuh bize yani!
